Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü, ülke genelinde son kuraklık haritalarını yayımlamıştı. Standart Yağış İndeksi (SPI) metoduna nazaran hazırlanan 3 aylık haritada, Sakarya’yı da çevreleyen 15 vilayette görülen fevkalâde kuraklık durumu dikkat çekti. Tarım kenti olarak bilinen Sakarya’da mevsim normallerinin üzerinde seyreden hava koşullarının tarım alan ve eserleri üzerindeki tesirine ait Ziraat Fakültesi Dekanı Taki Demir açıklamalarda bulundu. Yağış sisteminin tarıma tesirinden kelam eden ve Sakarya özelinde bakıldığı vakit tasaya gerek duyulmadığını belirten Demir, hakikat su tüketimiyle tarımda kuraklığı en aza indirmenin kıymetine değindi.
“YAĞIŞLARIN SİSTEMİNİN BOZULMASI RANDIMAN ÜZERINDE DE BIR BASKI OLUŞTURACAKTIR”
Taki Demir, “Sakarya tarım kenti yaklaşık yıllık 800 milimetre civarında yağış alan bir kent. Ve yağışın da yıl boyunca nispeten tertipli dağıldığı bir kent. Münasebetiyle yağışların tertibinin bozulması randıman üzerinde de bir baskı oluşturacaktır. Sakarya tarımına baktığınızda Karasu, Kocaali, Akyazı ile Hendek tarafında fındık tarımının yaygın olduğunu görüyoruz. Bilhassa merkezde de mısır tarımı yaygın. Güney’e yanlışsız gidildiğinde Pamukova ve Geyve tarafında ayva ile meyvecilik, zerzevat alanlarının olduğunu görüyoruz. Genel olarak bakıldığında yağış rejiminin değişmesi ister istemez randımanın düşmesine yol açacaktır. Bu durumda yapılması gereken şey, hakikat çeşitlerle şayet üretim yaparsanız sorun büyük oranda yağışların düzensizliği, yalnızca randıman azalmaları biçiminde bir tesir oluşturabilir. Lakin büyük çaplı bir ziyan meydana getirmez” dedi.
“DÜNYADA TIPKI ÖLÇÜDE SU ÇEVRİM İÇERİSİNE GİRİYOR”
Demir, “Özellikle sanayi ihtilalinden, günümüze gelen süreçte global ısınmaya bağlı olarak su hareketi hızlanıyor. Aslında su hareketinde de değişen bir şey yok, çabucak hemen dünyada tıpkı ölçüde su çevrim içerisine giriyor ve tekrar karaya dönüyor, oradan da denizlere ve yine döngüye giriyor. Buradaki sorun global ısınmanın tesiriyle daha yüksek bir buharlaşma, daha yüksek bir transpirasyon sonucunda birden teğe 2-3 ayda yağacak yağışın, bir gecede yeryüzüne ulaşması sel felaketine yol açıyor.
Küresel ısınma sebebiyle kar yağışları azaldı. Kar yağışlarının azalmış olması yavaş yavaş biriken toprağa, yer altı stokunu artıran suyun taşınarak denizlere gitmesi demek. Tabi denizlere gittiğinde tuzlu suyu tekrar kullanmak mümkün olmuyor. O sebeple kar yağışları tarım açısından çok bedelli. Bilhassa Orta Anadolu bölgesinde kurak koşullarda yapılan tarımda kar yağışının çok kıymetli olduğunu biliyoruz. Bunu yağmura dönüştürdüğü vakit toprak taşınması, gereğince toprak altı rezervinin stokunun oluşmaması durumu kelam konusu. Tabi toprak altından siz suyu çekmeye başladığınızda Konya Ovası’nda gördüğünüz üzere obrukların oluşması, toprak altı su varlığının azalması kelam konusu. Gitgide de derinlere inen bir yer altı suyu oluşuyor” diye konuştu.
“SAKARYA ÖZELİNDE BAKILDIĞI VAKİT TASAYA GEREK OLMADIĞI KANAATİNDEYİM”
Tarım alanlarında su tüketimine dikkat çeken Demir, “Tabii ki genel olarak telaş içerisinde bakıyoruz lakin Sakarya özelinde bakıldığı vakit kaygıya gerek olmadığı kanaatindeyim ben. 800 milimetre civarında yağış alıyoruz ve bu yağış yıl içerisinde istikrarlı bir dağılış gösteriyor. Münasebetiyle ürettiğimiz eserler açısından bu uygun bir formda bitkilerde yerini buluyor. Son yıllardaki bu değişime baktığınızda kısmen bir etkilenme öngörümüz var ancak bunun çok büyük çaplı randıman düşüklükleri, eser değiştirmeye sebep olacak bir tesire sahip olacağı kanaati şimdi yok.
Halihazırda fındık üretimi, ayva üretimiyle ilgili kaygımız yok. Doğal ki uzun yıllar sonrası için alternatifleri çalışılması gerekiyor. Özellikle su hasadı yolunu bulmamız lazım. Biz su kullanımıyla ilgili bilhassa kapalı devre sulama sistemlerinin suyu ziraî üretimde kullanırken çok daha faal kullanması gerektiğini vurgulamamız gerekiyor, altyapının ona nazaran yapılması gerekiyor. Buna dikkat edilmeli. Diğer taraftan ziraî üretimde kullanılacak eser yelpazesi üzerinde çalışılarak bölgemize uyacak alternatif tarım eserleri nelerdir, bu hususta da çalışmaların yapılması gerekiyor” biçiminde konuştu.
![](https://www.cumhuriyet.com.tr/Archive/2023/3/6/113148900-aw84176401.jpg)
“MEVSIM KAYMALARININ DA ZİRAÎ ÜRETIM AÇISINDAN RISKLERI VAR”
Kuraklığın hakikat su idaresi kullanıldığı takdirde eserleri fazla etkilemeyeceğinden kelam eden Demir, “Mevsim kaymalarının da ziraî üretim açısında riskleri var bilhassa ilkbahar geç donları meyvecilik ve sebzecilikte bitkisel üretim açısından kıymetli. Bitkiler ilkbaharda faaliyete geçtikten sonra etkin büyüme periyotlarında kışın -14, -15 derecelerde ziyan görmemesine karşın ilkbaharda -4,-5 derece sıcaklarda şiddetli ziyan görebiliyorlar. Münasebetiyle mevsim kaymalarının bu türlü bir riski var. Mevsim kaymaları bilhassa bitkilerin faal büyüme devirlerinde havların çok sıcak olması bitki gelişiminin durmasına yol açıyor. Bitki gelişini durmasında randıman azalmasına yol açıyor. Meyvecilik açısından da bir sonraki yılın eseri aslında bir evvelki yıl aşikâr dönemlerde görülür. Bu iklim kayması bunları da olumsuz tarafta etkileyebilir. Buna bağlı olarak bir sonraki yılın randımanının azalması biçiminde bir durum ortaya çıkabilir” sözlerini kullandı.
Yorumlar kapalı.